Fontanna Margrabiego
Fontanna Margrabiego, znana również jako Markgrafenbrunnen, to wyjątkowy zabytek znajdujący się w Bayreuth, w bawarskiej części Niemiec. Stworzona na cześć margrabiego Christiana Ernsta z Brandenburgii-Bayreuth, fontanna upamiętnia jego udział w wyzwoleniu Wiednia w 1683 roku, kiedy to miasto było oblężone przez Turków. Ta imponująca konstrukcja, z centralnie umieszczoną statuetką margrabiego na koniu i otoczeniem symbolicznych rzeźb, stanowi nie tylko atrakcję turystyczną, ale także ważny element historycznego krajobrazu Bayreuth.
Historia fontanny
Budowa fontanny rozpoczęła się w 1699 roku i trwała do 1705 roku. Jej autorem był niemiecki rzeźbiarz Elias Räntz, który zrealizował projekt na zlecenie margrabiego Christiana Ernsta. Pierwotnie fontanna znajdowała się na dziedzińcu Starego Zamku, jednak w 1748 roku została przeniesiona przed Nowy Zamek, który miał być gotowy na zbliżający się ślub córki Fryderyka III, Elżbiety. Przeniesienie nadzorował nadworny architekt Joseph Saint-Pierre. Warto zauważyć, że Nowy Zamek został ukończony dopiero w 1756 roku.
Pomnik konny
Centralnym punktem fontanny jest rzeźba margrabiego Christiana Ernsta siedzącego na koniu. Postać ta jest ubrana w zbroję, co podkreśla wojskowy charakter jego zasług. Pod kopytami konia leży Turek, co symbolizuje zwycięstwo nad przeciwnikiem. Obok margrabiego znajduje się dworski błazen Johann Tramm, który trzyma tarczę z napisem „PIETAS AD OMNIA UTILIS” (Sumienność we wszystkim), co dodaje całości komicznego akcentu i ilustruje różnorodność ludzkich ról w dworskiej hierarchii.
Cokół fontanny
Cokół fontanny jest bogato zdobiony i zawiera interesujące inskrypcje. Na nim widnieje napis IPSO SERENISS NATAL D. 27. IV L. AN. AET. 56, co oznacza, że ukończono ją na 56. urodziny margrabiego. Dalsza część napisu: PRINCIPIS IS BONVS EST FONS, EX QVO QVATVOR AQVAE ORBIS AD PARTES MOENVS, NABA, SALA, EGRA RVVNT, odnosi się do czterech rzek wypływających ze Smreczan i wskazuje ich kierunki płynięcia. Warto zwrócić uwagę na barokowy styl tego tekstu oraz zastosowanie chronostychu — powiększone litery tworzą rzymskie cyfry ICIIIVVVVIDMVLVV, które po zsumowaniu dają datę ukończenia budowy fontanny — 1705.
Pozostałe rzeźby i ich symbolika
Fontanna Margrabiego wyróżnia się także grupami rzeźb umieszczonymi w dolnej części konstrukcji. Każda z tych grup przedstawia postać siedzącą na zwierzęciu i symbolizuje jeden z czterech kontynentów oraz rzeki wypływające ze Smreczan. Europa jest reprezentowana przez kobietę siedzącą na byku z wieńcem laurowym w ręku, skierowaną na północ ku rzece Soława. Azja to jeździec w turbanie trzymający włócznię, zwrócony na wschód ku rzece Ohrza. Afryka jest przedstawiona jako nubijczyk siedzący na lwie; jego postać wskazuje kierunek południowy ku rzece Naab. Amerykę reprezentuje Indianin siedzący na gryfie — mitologicznym stworzeniu o cechach orła i lwa; pierwotnie jego postać miała być skierowana na zachód ku rzece Men.
Warto jednak zauważyć, że podczas przenoszenia fontanny w 1848 roku do nowej lokalizacji, rzeźby nie zostały ustawione zgodnie z pierwotnym zamysłem twórcy, co wpłynęło na ich symbolikę oraz ogólny odbiór kompozycji.
Znaczenie kulturowe fontanny
Fontanna Margrabiego jest nie tylko ważnym elementem historii Bayreuth i regionu Bawarii, ale również istotnym symbolem kulturowym i artystycznym epoki baroku. Jej architektoniczna forma oraz bogate dekoracje odzwierciedlają ducha czasów oraz ambicje margrabiego jako patrona sztuki i kultury. Fontanna przyciąga turystów i miłośników historii sztuki z całego świata, którzy pragną podziwiać jej niezwykłe detale oraz poznać historię związana z jej powstaniem.
Dzięki swojej unikalnej konstrukcji i bogatej symbolice fontanna stała się jednym z punktów orientacyjnych Bayreuth oraz miejscem spotkań lokalnych mieszkańców. Często odbywają się wokół niej różne wydarzenia kulturalne oraz festiwale, co dodatkowo podkreśla jej znaczenie w społeczności lokalnej.
Zakończenie
Fontanna Margrabiego to niezwykle ważny zabytek kultury niemieckiej oraz wybitne dzieło sztuki barokowej. Jej historia związana z margrabim Christianem Ernstem oraz symbolika przedstawionych postaci sprawiają, że jest to miejsce warte odwiedzenia dla każdego turysty przebywającego w Bayreuth. Zachwycająca architektura i bogata historia sprawiają, że fontanna pozostaje nie tylko miejscem upamiętnienia historycznych wydarzeń ale również żywym świadectwem minionych czasów oraz artystycznych ambicji epoki baroku.
Artykuł sporządzony na podstawie: Wikipedia (PL).